وقتي سيستم ايمني به اعصاب آسيب ميزند
به گزارش بهداشت نيوز، سندرم گيلنباره عارضهاي است كه در آن سيستم ايمني بدن به عصبها حملهور ميشود. گلين باره ميتواند باعث ضعف و بيحسي و فلج شود. ضعف و گزگز در دستها و پاها معمولاً اولين علائم سندرم گيلنباره هستند. اين علائم ميتوانند بهسرعت منتشر شده و منجر به فلجي شوند. سندرم گيلنباره در شديدترين نوع خود يك وضعيت اورژانسي است. بيشتر افرادي كه اين عارضه را دارند نيازمند درمان در بيمارستان هستند.
سندرم گيلنباره نادر است و علت دقيق آن هنوز مشخص نيست. اما دوسوم افراد طي شش هفته پيش از شروع سندرم گيلنباره علائمي از عفونت دارند. عفونتها ميتوانند شامل عفونت تنفسي يا گوارشي باشند، مثلاً كوويد – ۱۹. سندرم گيلنباره ميتواند ناشي از ويروس زيكا نيز باشد.
درمان شناخته شدهاي براي سندرم گيلنباره وجود ندارد؛ اما چند رويكرد درماني ميتوانند علائم را كاهش داد و به تسريع ريكاوري كمك كنند. بيشتر افراد از سندرم گيلنباره به طور كامل بهبود مييابند؛ اما انواع شديد اين بيماري ميتوانند كُشنده باشند. بهبودي از سندرم گيلنباره ممكن است سالها طول بكشد؛ اما بيشتر افراد قادرند شش ماه بعد از اولين علائم اين بيماري راه بروند. برخي از افراد ممكن است دچار اثرات ماندگار اين عارضه شوند، مانند ضعف و كرختي و يا خستگي.
علائم
سندرم گيلنباره اغلب با گزگز و ضعف در پاها شروع شده و كمكم به قسمتهاي بالاتنه منتشر ميشود. بعضي از افراد ممكن است علائم اوليه را در دستها و صورت خود داشته باشند. با پيشرفت سندرم گيلنباره، ضعف عضلات ميتوانند به فلج تبديل شود.
علائم سندرم گيلنباره ممكن است شامل اين موارد بشود:
. احساس سوزنسوزن در انگشتان دستوپا، قوزك و مچ پا
. ضعف در پاها كه به بالاتنه نيز ميرسد
. ناهماهنگ راهرفتن يا قادر به راهرفتن يا بالارفتن از پلهها نبودن
. مشكل در حركات صورت، از جمله حرفزدن، جويدن يا بلع
. دوبيني يا ناتواني در حركت چشمها
. درد شديد و خزندهاي كه ممكن است شبها بدتر شود
. مشكل در كنترل مثانه يا عملكرد روده
. تندي ضربان قلب
. فشارخون بالا يا پايين
. مشكل در تنفس
كساني كه دچار سندرم گيلنباره ميشوند معمولاً چشمگيرترين ضعف را در عرض دو هفته بعد از شروع علائم تجربه ميكنند.
انواع
علائم سندرم گيلنباره بر اساس نوع آن ميتواند متفاوت باشد. سندرم گيلنباره چند نوع است. اصليترين انواع اين عارضه:
. پليراديكولونوروپاتي التهابي دميلينهكننده حاد (AIDP)، شايعترين نوع سندرم گيلنباره در اروپا و آمريكاي شمالي است. معمولترين علائم آن شامل ضعف عضلاني ميشود كه از پايينتنه شروع شده و به بالاتنه ميرسد.
. سندرم ميلر فيشر (MFS) كه در آن فلج از چشمها شروع ميشود. MFS موجب ناهماهنگي در راهرفتن نيز ميشود و در آسيا شيوع بيشتري دارد.
. نوروپاتي آكسوني حركتي حاد (AMAN) و نوروپاتي حسي حركتي حاد (AMSAN) بيشتر در چين و ژاپن و مكزيك شايع هستند.
چه زماني مراجعه به پزشك لازم است؟
اگر گزگز خفيفي در انگشتان دست يا پا داريد كه انگار در حال انتشار يا بدتر شدن است به پزشك مراجعه كنيد. علائم زير نيازمند اقدام اورژانسي ميباشند:
. گزگزي كه از پاها يا انگشتان پا شروع شده و حالا به سمت بالاتنه ميرود
. گزگز و ضعفي كه بهسرعت در حال انتشار است
. مشكل در نفسكشيدن يا تنگي نفس وقتي صاف دراز ميكشيد
. پريدن آب دهان در گلو
سندرم گيلنباره يك عارضه جدي است كه نيازمند بستري فوري در بيمارستان ميباشد زيرا ميتواند بهسرعت بدتر شود. هرچه درمان زودتر شروع شود، شانس بهبودي كامل بيشتر خواهد بود.
علتها
علت دقيق سندرم گيلنباره شناخته شده نيست. اين عارضه معمولاً در عرض چند روز يا چند هفته بعد از يك عفونت تنفسي يا گوارشي شروع ميشود. واكسيناسيون يا عمل جراحي بهندرت ميتوانند عامل سندرم گيلنباره باشند.
در سندرم گيلنباره، سيستم ايمني كه بايد فقط به عوامل بيماريزا حمله كند، شروع به حملهور شدن به اعصاب ميكند. در نوع AIDP، پوشش محافظ عصبها كه غلاف ميلين نام دارد، آسيب ميبيند. اين آسيب مانع انتقال سيگنالهاي عصبها به مغز شده و ضعف و كرختي و يا فلج ايجاد ميكند.
سندرم گيلنباره يك عارضه جدي است كه نيازمند بستري فوري در بيمارستان ميباشد زيرا ميتواند بهسرعت بدتر شود. هرچه درمان زودتر شروع شود، شانس بهبودي كامل بيشتر خواهد بود
سندرم گيلنباره ميتواند ناشي از اين عوامل نيز باشد:
. در خيلي از موارد باكتري كامپيلوباكتر موجود در ماكيان و مرغ خوب پخته نشده
. ويروس آنفلوانزا
. سيتومگالوويروس
. ويروس اپشتين بار
. ويروس زيكا
. هپاتيتهاي A، B ، C و E
. ويروس HIV ؛ عامل بيماري ايدز
. مايكوپلاسما پنوموني
. عمل جراحي
. تروما
. لنفوم هوچكين
. بهندرت واكسن آنفلوانزا يا واكسنهاي كودكان
. ويروس كوويد – ۱۹
ريسك فاكتورها
سندرم گيلنباره ميتواند براي هر گروه سني رخ بدهد؛ اما ريسك آن با افزايش سن بيشتر ميشود. همچنين اين عارضه در مردها كمي شايعتر از زنهاست.
عوارض
سندرم گيلنباره بر اعصاب اثر ميگذارد و به اين دليل كه اعصاب، كنترل كنندهٔ حركات و عملكردهاي بدن هستند، افرادي كه سندرم گيلنباره دارند ممكن است اين علائم را تجربه كنند:
. مشكل در تنفس: ضعف يا فلجي ميتواند به عضلات كنترل كنندهٔ تنفس نيز برسد كه بالقوه كُشنده ميباشد. تقريباً ۲۲ درصد افرادي كه دچار سندرم گيلنباره ميشوند طي اولين هفته ابتلا كه جهت درمان در بيمارستان بستري هستند نياز به دستگاه كمك تنفسي دارند.
. تداوم كرختي يا ديگر حسها: بيشتر افرادي كه به سندرم گيلنباره دچار ميشوند به طور كامل بهبود مييابند يا كمي از ضعف و گزگز و كرختي برايشان ميماند.
. مشكلات قلب و فشارخون: نوسانات فشارخون و بينظمي ضربان قلب از عوارض شايع اثرات سندرم گيلنباره ميباشد.
. درد: يكسوم افرادي كه به سندرم گيلنباره دچار ميشوند، درد عصب را تجربه ميكنند كه ممكن است با دارو تسكين يابد.
. مشكل در عملكرد مثانه و روده: كُندي عملكرد رودهها و احتباس ادرار ممكن است از عوارض سندرم گيلنباره باشد.
. لخته خون: افرادي كه به دليل سندرم گيلنباره قادر به حركت نيستند در معرض سايت رسمي بت فوروارد ابتلا به لخته خون قرار دارند. تا زماني كه فرد بتواند دوباره مستقلاً راه برود نيازمند داروهاي رقيقكننده خون و پوشيدن جوراب واريس براي كمك به گردش خون است.
. زخم بستر: فردي كه به دليل سندرم گيلنباره قادر به حركتكردن نيست بسيار مستعد ابتلا به زخم بستر ميباشد. تغيير وضعيت مداوم بدن ميتواند به پيشگيري از اين مشكل كمك كند.
. عود بيماري: درصد كوچكي از افرادي كه به سندرم گيلنباره مبتلا ميشوند ممكن است عود بيماري داشته باشند. اين عود ميتواند حتي سالها بعد از رفع علائم، باعث ضعف عضلات شود.
وقتي علائم اوليه بدتر ميشوند، ريسك عوارض بلندمدت بيشتر خواهد شد. بهندرت ممكن است در اثر عوارضي مانند سندرم ديسترس حاد تنفسي و حملات قلبي، بيمار جان خود را از دست دهد.
برچسب: ،
ادامه مطلب






